بررسی تأثیرات فناوری‌های نوین بر اشتغال و بازار کار مربوط به تجارت بین‌الملل

تجارت بین‌الملل به عنوان یکی از سنگ بنای اقتصاد جهانی، همواره تحت تأثیر عوامل مختلفی قرار می‌گیرد. یکی از این عوامل، فناوری‌های نوین است که به سرعت در حال تغییر نحوه فعالیت شرکت‌ها و بازارهای جهانی است. با گسترش اینترنت، هوش مصنوعی، بلاک‌چین و دیگر فناوری‌های پیشرفته، تاثیرات عمیق و گسترده‌ای بر اشتغال و ساختار بازار کار ایجاد شده است. این مقاله به بررسی اثرات مثبت و منفی فناوری‌های نوین بر اشتغال و بازار کار در زمینه تجارت بین‌الملل می‌پردازد.

۱. تأثیرات مثبت فناوری‌های نوین بر اشتغال

فناوری‌های نوین در ابتدا ممکن است به نظر برسد که به کاهش مشاغل منجر می‌شوند، اما واقعیت نشان می‌دهد که این فناوری‌ها به نتایج مثبتی منجر می‌شوند. با ورود ابزارهای دیجیتالی و سیستم‌های کارآمد، فرصت‌های جدید اشتغال به وجود می‌آید. به عنوان مثال، با فعال شدن پلتفرم‌های تجارت الکترونیک، کسب‌وکارها قادر به دستیابی به بازارهای جدید و افزایش فروش خود هستند. آمارها نشان می‌دهد که در سال 2021، تجارت الکترونیک بالغ بر 4.9 تریلیون دلار درآمد ایجاد کرد (Statista, 2021). جدول زیر تجزیه و تحلیل مشاغل جدید ایجاد شده در این زمینه را نشان می‌دهد:

۱.۱. بهبود فرآیندهای تجاری

فناوری‌های نوین به بهینه‌سازی فرآیندهای تجاری کمک می‌کنند. هوش مصنوعی و یادگیری ماشین به کسب‌وکارها این امکان را می‌دهد تا پیش‌بینی‌های دقیقتری از روندهای بازار انجام دهند. این به معنای بهبود در مدیریت زنجیره تأمین و کاهش هزینه‌هاست. برای مثال، شرکت آمازون با استفاده از فناوری‌های نوین، موفق به بهبود فرآیندهای لجستیک و کاهش زمان تحویل کالا شده است (Berg, 2020).

۱.۲. افزایش دسترسی به اطلاعات

فناوری‌های دیجیتال به افراد و کسب‌وکارها دسترسی به اطلاعات دقیق و به روز را فراهم می‌آورد. این دسترسی به اطلاعات به شرکت‌ها اجازه می‌دهد که تصمیمات بهتری در زمینه استراتژی‌های تجاری اتخاذ کنند. به عنوان مثال، در سال 2022، حدود 70 درصد از شرکت‌های برتر دنیا به صورت دیجیتال اقدام به جمع‌آوری داده‌ها کرده‌اند و این کار هم بهبود عملکرد آن‌ها را به همراه داشته است (Deloitte, 2022).

۲. چالش‌های فناوری‌های نوین در بازار کار

هر چند فناوری‌های نوین فرصت‌های زیادی را ایجاد می‌کنند، اما چالش‌های خاصی نیز به همراه دارند. یکی از بزرگترین چالش‌ها، از بین رفتن مشاغل سنتی و نیاز به مهارت‌های جدید است. فناوری‌های اتوماسیون ممکن است به حذف مشاغل غیرماهر منجر شود. بر اساس پیش‌بینی‌ها، تا سال 2030، حدود 50 درصد از مشاغل در معرض خطر اتوماسیون قرار خواهند داشت (McKinsey, 2021).

۲.۱. نیاز به مهارت‌های جدید

یکی از بزرگترین چالش‌ها، نیاز به مهارت‌های جدید است. با پیشرفت فناوری‌ها، مشاغلی که نیاز به مهارت‌های سنتی دارند به سرعت کاهش می‌یابند، در حالی که مشاغل جدیدی نیاز به مهارت‌های پیشرفته دارند. این امر می‌تواند منجر به نابرابری‌های اقتصادی و اجتماعی شود. در سال 2023، 70 درصد کارفرمایان از کمبود مهارت در نیروی کار خود ابراز نگرانی کرده‌اند (World Economic Forum, 2023).

۲.۲. نابرابری دیجیتالی

نابرابری دیجیتالی یکی از پیامدهای نامطلوب فناوری‌های نوین است. برخی از کشورها و جوامع به فناوری‌های جدید دسترسی پیدا کرده‌اند و برخی دیگر از آنها عقب مانده‌اند. این نابرابری می‌تواند به گسترش نابرابری در فرصت‌های شغلی منجر شود. به عنوان مثال، در کشورهای توسعه‌یافته، دسترسی به زیرساخت‌های دیجیتال به ویژه در حوزه‌های صنعت و خدمات بیشتر از کشورهای در حال توسعه است (OECD, 2022).

3. راهکارهایی برای دستیابی به تعادل

برای کاهش تأثیرات منفی فناوری‌های نوین بر بازار کار، لازم است راهکارهایی اتخاذ شود که به افراد کمک کند تا به سرعت خود را با تغییرات تطبیق دهند. این راهکارها می‌تواند شامل آموزش مهارت‌های جدید، سرمایه‌گذاری در تکنولوژی‌های آموزشی و ترویج نوآوری باشد.

3.1. آموزش و توسعه مهارت

یکی از بهترین راهکارها، سرمایه‌گذاری در آموزش و توسعه مهارت‌های شغلی است. باید برنامه‌های آموزشی برای افراد شاغل و جویای کار طراحی شود تا آن‌ها بتوانند با تغییرات فناوری همسو شوند. بر اساس گزارش یونیسف، آموزش‌های حرفه‌ای و تکنیکی می‌تواند به بهبود قرارگیری شغلی افراد در بازار کار کمک کند (UNICEF, 2021).

3.2. تشویق به نوآوری

تشویق به نوآوری و تحقیق و توسعه (R&D) می‌تواند به ایجاد مشاغل جدید منجر شود. دولتها و سازمان‌ها باید سیاست‌هایی را اجرایی کنند که به کارآفرینان و استارتاپ‌ها حمایت کند. طبق گزارش‌های جهانی، کشورهایی که به نوآوری و تحقیق و توسعه توجه دارند، به طور متوسط 20 درصد بیشتر از کشورهایی که کمتر به این مسئله اهمیت می‌دهند، رشد می‌کنند (OECD, 2022).

4. تجزیه و تحلیل موردی

برای روشن‌تر شدن بحث، چند مثال از تأثیر فناوری‌های نوین بر بازار کار در تجارت بین‌الملل بررسی می‌کنیم. دو شرکت معروف جهانی، آمازون و تسلا، در اینجا به عنوان نمونه‌ای از تأثیرات فناوری نوین بر اشتغال مورد بررسی قرار می‌گیرند.

4.1. مثال آمازون

شرکت آمازون یکی از بزرگترین پلتفرم‌های تجارت الکترونیک در سطح جهانی است. استفاده از فناوری‌های نوین در این شرکت منجر به ایجاد شغل‌های جدید و همچنین تغییر در نوع مشاغل شده است. آمازون از فناوری‌های پیشرفته‌ای مثل روباتیک و هوش مصنوعی برای بهینه‌سازی انبارها و حمل و نقل استفاده می‌کند. به گزارش آمازون، در سال 2022، این شرکت بیش از 1.5 میلیون شغل مستقیم و غیرمستقیم در سراسر دنیا ایجاد کرده است (Amazon, 2022).

4.2. مثال تسلا

تسلا، به عنوان یکی از پیشگامان صنعت خودروهای برقی و خودران، مورد دیگری است که نشان می‌دهد چگونه فناوری‌های نوین می‌توانند بازار کار را تغییر دهند. توسعه اتومبیل‌های خودران و فناوری‌های انرژی پاک در تسلا، منجر به ایجاد مشاغل جدید در بخش‌های پژوهش و فن‌آوری می‌شود. در پایان سال 2022، تسلا بیش از 100,000 نفر را در سراسر دنیا استخدام کرده بود که از این تعداد، 50 درصد در بخش فناوری و 50 درصد در بخش تولید مشغول به کار بودند (Tesla, 2022).

5. آینده اشتغال در عصر دیجیتال

با توجه به روندهای کنونی، آینده اشتغال در تجارت بین‌الملل به شدت تحت تأثیر فناوری‌های نوین قرار خواهد گرفت. از یک سو، نیاز به مهارت‌های جدید و تخصصی بیشتر خواهد شد و از سوی دیگر، مشاغل سنتی تغییر شکل خواهند داد. فرایندهای اتوماسیون و هوش مصنوعی به تغییر در نحوه اشتغال و فعالیت‌های تجاری منجر خواهد شد.

5.1. پیش‌بینی تحولات

طبق پیش‌بینی‌های صورت‌گرفته، تا سال 2030، تعداد مشاغل وابسته به فناوری‌های دیجیتال به طرز چشمگیری افزایش خواهد یافت. بر اساس گزارشی از بنیاد مکنزی، انتظار می‌رود که تا سال 2030، بیش از 60 درصد از مشاغل جدید به صورت آنلاین و دیجیتال انجام شوند (McKinsey, 2021).

5.2. نقش دولت‌ها و سازمان‌ها

راهکارها و سیاست‌هایی که توسط دولت‌ها و سازمان‌های جهانی برای مدیریت این تغییرات اعمال می‌شود، در غلبه بر چالش‌ها و بهره‌برداری از فرصت‌های جدید اهمیت زیادی دارد. همکاری بین بخش خصوصی و دولتی در حوزه‌های آموزش، نوآوری و سرمایه‌گذاری می‌تواند به تثبیت و گسترش مشاغل در آینده کمک کند.

نتیجه‌گیری

به طور کلی، تأثیر فناوری‌های نوین بر اشتغال و بازار کار در تجارت بین‌الملل بسیاری از تغییرات مثبت و منفی را به همراه خواهد داشت. در حالی که این فناوری‌ها فرصت‌های شغلی جدیدی ایجاد می‌کنند، چالش‌هایی را نیز به وجود می‌آورند که باید مدیریت شوند. با توجه به نیاز به مهارت‌های جدید و ایجاد مشاغل با فناوری‌های نوین، توجه به آموزش و توسعه مهارت‌ها و سرمایه‌گذاری در نوآوری و تحقیق امری ضروری است. همچنین، همکاری میان سازمان‌ها و بخش‌های مختلف می‌تواند به کاهش اثرات منفی و بهره‌برداری از فرصت‌های جدید منجر شود.

منابع:

1. Statista. (2021). E-commerce worldwide.
2. Berg, J. (2020). The Future of Work: Automation and Digital Transformation.
3. Deloitte. (2022). Global Human Capital Trends.
4. McKinsey. (2021). The Future of Work After COVID-19.
5. World Economic Forum. (2023). Future of Jobs Report.
6. OECD. (2022). The Digital Economy.
7. UNICEF. (2021). Skills for a Digital World.
8. Amazon. (2022). Amazon: 2022 Annual Report.
9. Tesla. (2022). Tesla Impact Report.

×