نوآوری در روایت فیلمهای کوتاه اقتباسی
به گزارش قدیری نیوز به نقل از انجمن سینمای جوانان ایران، کبری غروی، دانشآموخته مدیریت رسانه دانشگاه سوره، در هفتمین همایش مطالعات فیلم کوتاه تهران مقالهای علمی-پژوهشی با عنوان «خلاقیت در روایت در فیلمهای کوتاه اقتباسی با استفاده از نظریه لیندا هاچن» ارائه داد. این مقاله به تحلیل ده فیلم کوتاه حاضر در چهل و یکمین جشنواره بینالمللی فیلم کوتاه تهران پرداخته و تلاش دارد تا ارتباط بین اقتباس و خلاقیت را بررسی کند.
غروی در این تحقیق، اقتباس را فرایندی خلاقانه میداند که میتواند منجر به تولید آثار هنری و مستقل شود. او بهتدریج مفهوم «وفاداری» را که بهعنوان معیار اصلی سنجش اقتباس شناخته میشود، رد کرده و اقتباسگر را بهعنوان تفسیری فعال معرفی میکند که با افزودن لایههای جدید به معنای متن اصلی، آن را غنیتر میکند. این لایههای جدید، که در این پژوهش بهعنوان استعاره پالیمپستی شناخته میشوند، نشاندهنده عمق و غنای بیان روایت هستند.
جامعه آماری این پژوهش شامل ده فیلم کوتاه داستانی از جمله «آخرین سواری»، «تونل»، «جنگل»، «طلوع سرد»، «شازده کوچولو»، «خپره»، «هارمونیکا»، «ابله»، «گدار» و «کوتی» میباشد. روششناسی تحقیق توصیفی–تحلیلی و تطبیقی بوده و عناصر روایی این فیلمها، از قبیل درونمایه، پیرنگ، شخصیتپردازی، زمان و مکان، با متون ادبی مربوطه مقایسه شدهاند.
از یافتههای محوری این پژوهش میتوان به نکات زیر اشاره کرد:
- *آثار خلاقانهتر*: فیلمهای «شازده کوچولو»، «تونل»، «طلوع سرد» و «جنگل» بیشترین نوآوریها را در روایت نشان دادهاند که بهدلیل تحلیل توالی رویدادها و انتخاب زاویه دید برمیگردد.
- *روشهای اقتباس*: هیچیک از فیلمهای مورد بررسی به رویکرد صرف «انتقال» (وفاداری لفظی کامل) پایبند نبودهاند. برخی در قالب «تفسیر» بازآفرینی شدهاند و فیلمهای «تونل» و «کوتی» بالاترین میزان وفاداری نسبی نسبت به متن مبدأ را داشتهاند.
- *استقلال هنری*: بر اساس چارچوب نظری لیندا هاچن، تمامی این فیلمها واجد نوعی استقلال هنری به شمار آمده و هر یک با تکیه بر ایدههای خلاقانه خود شکل گرفتهاند.
این پژوهش نشاندهنده قابلیتهای بالای سینمای کوتاه ایران در تولید اقتباسهای نوآورانه است. غروی تأکید میکند که شناخت الگوهای اقتباس و روشهای خلاقانه میتواند به ارتقای کیفیت و گسترش تولیدات اقتباسی کمک شایانی نماید.
