تصمیمیار هوشمند خرید و فروش طلا لحظههای کلیدی خرید و فروش را به کمک هوش مصنوعی شناسایی و از طریق پیامک آنی، مطلع شوید. همین امروز عضو شوید و از فرصتهای بازار استفاده کنید.
۞ از حضرت مهدى علیه السلام چنین آمده است:امّا در رخدادهایى كه پیش مى آیدبه راویان احادیث ما مراجعه كنید،كه آنان حجّت من بر شما هستندو مـن حـجّت خــدا بـر آنـانـم.۞.
در این متن به شرح و تبیین حدیث گرانسنگی از امام زمان(عج) میپردازیم که راهنمایی عملی برای شیعیان در دوران غیبت است. این حدیث که در منابع معتبر روایی مانند «کمال الدین و تمام النعمه» شیخ صدوق نقل شده، چراغی فراروی جامعه اسلامی در مواجهه با حوادث و پیشامدهای جدید است.
”
راهنمایی طلایی امام زمان(عج) برای عصر غیبت: در مواجهه با مسائل جدید به چه کسی مراجعه کنیم؟ این حدیث شریف، چراغ هدایت و پلی به سوی امام غایب است.
تبیین مفهوم حوادث واقعة و ضرورت مراجعه
حدیث شریف با عبارت «وَأمَّا الْحَوادِثُ الْواقِعَةُ» آغاز میشود که به «رخدادهای پیشآمده» یا «اتفاقات واقع شده» ترجمه شده است. این عبارت دامنه وسیعی از مسائل را در برمیگیرد: از مسائل جدید فقهی و شرعی که سابقهای در نصوص گذشته ندارند، تا موضوعات اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و حتی شخصی که فرد یا جامعه با آن مواجه میشود. در دوران غیبت کبری که دسترسی مستقیم به امام معصوم(ع) ممکن نیست، این سؤال مطرح میشود که در مواجهه با این نوآوریها و مسائل بیسابقه به چه کسی باید مراجعه کرد؟
امام زمان(عج) در پاسخ به این نیاز اساسی، شیعیان را به «رُواتِ حدیثنا» یعنی راویان احادیث ما ارجاع میدهند. این اشاره، صرفاً به کسانی که تنها ناقل روایت هستند محدود نمیشود، بلکه شامل علمایی میگردد که احادیث اهل بیت(ع) را میشناسند، میفهمند، حفظ میکنند و توان استنباط احکام از آنها را دارند. در حقیقت، این راویان، مجتهدانی هستند که با تسلط بر روایات و اصول استنباط، میتوانند پاسخگوی نیازهای جدید باشند.
نکته ظریف اینجاست که امام(عج) خود را «حجت خدا» بر این راویان معرفی میکند و آنان را «حجت خویش» بر مردم میداند. این بیان، سلسلهمراتب هدایت را ترسیم میکند: خداوند امام را حجت بر مردم قرار داده، و امام نیز علمای وارسته و آگاه به احادیث را حجت و نماینده خویش معرفی مینماید. بنابراین، پیروی از فقیه آگاه، در واقع پیروی از امام و در نهایت اطاعت از خداست.
نقش و ویژگیهای راویان حدیث در عصر غیبت
اما این «راویان حدیث» که امام(عج) به ایشان اشاره میفرمایند، چه ویژگیهایی باید داشته باشند؟ با توجه به مفاد حدیث و توضیحات علمای بزرگ، میتوان ویژگیهای زیر را برشمرد:
۱. آگاهی عمیق به احادیث اهل بیت(ع): راوی مورد نظر امام، تنها یک ناقل ساده نیست، بلکه باید دایره وسیعی از روایات را بشناسد، سند و دلالت آنها را بداند و بتواند بین روایات مختلف جمعبندی کند.
۲. توان استنباط و اجتهاد: از آنجا که حوادث، جدید و بیسابقه هستند، راوی باید توانایی استخراج حکم شرعی از منابع اصیل (قرآن و سنت) را داشته باشد. این همان مقام اجتهاد است که فقیه را قادر میسازد تا پاسخ مسائل جدید را بیابد.
۳. تقوا و عدالت: کسی که حجت امام بر مردم است، باید از گناهان کبیره پرهیز کند و مرتکب صغیرهای نشود که باعث هتک حرمت شرع گردد. تقوا شرط لازم برای فهم صحیح دین و امانتداری در نقل و تبیین احکام است.
۴. شناخت زمان و مسائل روز: راوی حدیث باید به اندازه کافی با مسائل و تحولات جامعه آشنا باشد تا بتواند حکم مناسب را برای هر حادثهای استنباط کند. فقیهی که در برج عاج نشسته و از دردها و نیازهای مردم بیخبر است، نمیتواند به خوبی حجت امام باشد.
با توجه به این ویژگیها، روشن میشود که مراد امام(عج) از «راویان حدیثنا»، فقهای جامعالشرایطی هستند که در عصر غیبت، زعامت دینی و علمی جامعه شیعه را بر عهده دارند. این همان مبنای نظریه «ولایت فقیه» است که در کلمات امام خمینی(ره) و دیگر مراجع بزرگ به تفصیل بیان شده است.
کاربردهای عملی حدیث در زندگی فردی و اجتماعی
این حدیث تنها یک توصیه نظری نیست، بلکه برنامهای عملی برای ساماندهی زندگی فردی و اجتماعی شیعیان است:
در عرصه فردی: هرگاه مؤمن در انجام وظیفه شرعی خود نسبت به مسئلهای جدید دچار تردید شد (مانند مسائل پزشکی نوین، معاملات جدید بانکی، روابط اجتماعی در فضای مجازی و...)، باید به فقیهی که واجد شرایط است مراجعه کند و تکلیف خود را از او بپرسد.
در عرصه اجتماعی و سیاسی: جامعه اسلامی برای اداره خود در دوران غیبت نیازمند حکومت و نظامی است که بر اساس احکام اسلام اداره شود. مطابق این حدیث، کسانی صلاحیت رهبری چنین نظامی را دارند که راویان واقعی احادیث اهل بیت(ع) باشند؛ یعنی فقهای عادل، آگاه به زمان و مدیر و مدبر. در این صورت، اطاعت از آنان، اطاعت از امام زمان(عج) محسوب میشود.
در عرصه فرهنگی و علمی: تولید علم دینی، پاسخ به شبهات فکری، و هدایت جریانهای فرهنگی باید تحت نظر و هدایت کسانی باشد که به عمق احادیث اهل بیت(ع) دسترسی دارند و میتوانند معارف ناب اسلامی را در قالبی نوین ارائه دهند.
جمعبندی: حدیثی برای همه دوران غیبت
حدیث شریف امام مهدی(عج) را میتوان چکیدهای از وظیفه شیعیان در عصر غیبت دانست. این روایت از یک سو، اضطراب و حیرت ناشی از نبود دسترسی مستقیم به امام را کاهش میدهد و مسیر هدایت را روشن مینماید. از سوی دیگر، مسئولیت سنگینی بر دوش علمای دین میگذارد تا خود را به جایگاه واقعی «حجت امام» برسانند.
امروز نیز با گذشت قرنها از صدور این حدیث، جامعه شیعه با گسترش روزافزون «حوادث واقعة» در عرصههای مختلف مواجه است. ظهور تکنولوژیهای جدید، تغییر سبک زندگی، پیچیدگی روابط بینالملل و تنوع شبهات اعتقادی، همگی مصادیقی از همان حوادثی هستند که امام(عج) فرمودند باید در آنها به راویان حدیث مراجعه کرد.
بنابراین، این حدیث نه تنها کهنه نشده، بلکه روز به روز بر اهمیت عملی آن افزوده میشود. وظیفه ما به عنوان شیعه، شناخت و معرفی راویان واقعی حدیث (فقهای واجد شرایط) و مراجعه به ایشان در تمامی شئون زندگی است. در مقابل، وظیفه علمای ربانی نیز تلاش بیوقفه برای احیای سنت اهل بیت(ع)، پاسخگویی به نیازهای نوپدید و هدایت جامعه به سوی ارزشهای اسلامی است تا سلسله حجتهای الهی تا زمان ظهور آخرین حجت خدا، مستدام بماند.
این حدیث، پلی است بین امام غایب و امت مشتاق؛ پلی که توسط فقهای عادل و آگاه برقرار میماند و امید را در دل مؤمنان زنده نگاه میدارد که در پرتو این هدایت، میتوانند در turbulentترین امواج حوادث نیز مسیر خود را به سوی ساحل نجات پیدا کنند.
خوانندگان و همراهان پایگاه خبری قدیری نیوز، علاوه بر ثبت نظر، پیشنهادات و یا سوالات خود می توانید با ورود به گفتگوی زنده خبری در پیام رسان پایگاه خبری، مستقیما با سایر مخاطبین که هم اکنون در پیام رسان آنلاین هستند درباره موضوعات خبری تبادل نظر کنید. برای استفاده نیازی به ثبت نام ندارید.
